Ons Daltononderwijs

In ons daltonhandboek staat beschreven hoe wij ons daltononderwijs vormgeven.

Het is te downloaden door op het plaatje hieronder te klikken.

Daaronder kunt u in een verkorte versie lezen hoe ons Daltononderwijs vormgegeven is.



Download   ⇓











Hieronder beschrijven we de verschillende kernwaardes van ons daltononderwijs.
Dalton op De Wingerd


De Wingerd is een leef-en leergemeenschap. Een plaats waar kinderen, ouders en leerkrachten met en van elkaar leren, rekening houdend met onderlinge verschillen en respect voor elkaar. Een vreedzame plaats waar kinderen-ouders-leerkrachten zich gehoord en gezien voelen, een stem krijgen, en waarin we leren om samen beslissingen te nemen en conflicten op te lossen.

Op De Wingerd worden leerlingen voorbereid op de samenleving van nu door ze op verschillende manieren te laten werken en leren, zowel individueel als samen.

Samenwerken is belangrijk op De Wingerd. Het stimuleert de betrokkenheid, een actieve deelname van leerlingen op cognitief en sociaal gebied. Leerlingen leren gezamenlijk een doel te behalen. Ze vullen elkaar aan, inspireren en ondersteunen elkaar. 
Coöperatief leren biedt verschillende werkvormen die leerlingen ertoe aanzet om in samenwerking met elkaar een taak tot een goed einde te brengen. Door het samenwerken ontwikkelen ze verschillende vaardigheden, zoals goed communiceren, elkaar respecteren, feedback geven en ontvangen, afspraken maken en plannen.

Ook leren we kinderen verantwoordelijkheid te dragen. Verantwoordelijkheid voor hun eigen leren, hun eigen daden, voor materialen en voor elkaar.

Door zeer regelmatig te reflecteren op het eigen handelen en leren, groeit bij kinderen het inzicht in zichzelf en hun omgeving, waardoor ze tot groei zullen komen.

Op De Wingerd leer je echt zelfstandig te zijn. Al vanaf de kleutergroepen leren kinderen hun taken te plannen en hun problemen zelf of met hulp van anderen op te lossen.

Vanuit het middelbaar onderwijs ontvangen wij positieve berichten. Wat we vaak te horen krijgen is dat leerlingen van De Wingerd veel meer bagage hebben dan de gemiddelde leerlingen. Vele Dalton-elementen worden dan genoemd. Zo kunnen ze presenteren en plannen als de beste! Leerlingen die bij ons op school hebben gezeten, blijken een voordeel te hebben in het VO.

De Wingerd heeft een aantal pareltjes die ons onderwijs versterken en waar wij ons onderscheiden.
Denk aan onze manier van werken met Top-Ondernemers (methode voor wereldoriëntatie). Denk ook aan “keuzeuren”, “themahoeken” in de onderbouw, “creamiddagen”, ons “muziekonderwijs” en “gymonderwijs” door een vakleerkracht en onze Spaanse lessen voor de kinderen die iets meer aan kunnen.

Op De Wingerd is de betrokkenheid van de kinderen hoog. We willen echt naar onze kinderen luisteren. Twee keer per jaar vullen de kinderen hun eigen kindrapport in. Hierin kunnen zij hun visie op zichzelf en de school kwijt.

Sinds september 2018 hebben we een leerlingenraad. Deze leerlingenraad bespreekt zaken die vanuit de kinderen aangedragen worden. Zij zijn een afvaardiging en vertegenwoordiging van alle leerlingen. In hoofdstuk “Pareltjes van De Wingerd” lichten we de leerlingenraad nader toe.

Ook is de betrokkenheid van ouders hoog! Ouders zijn welkom in onze school. Tijdens de inloop, voorafgaand aan de lesdagen, zijn ouders welkom in de klas. Ouders kunnen altijd terecht voor een luisterend oor. De drempel om op de leerkracht af te stappen is laag.

Ouders hebben tevens een grote bijdrage aan het reilen en zeilen in de school. Ze zijn actief in allerlei werkgroepen, ze helpen als hulpouder of verzorgen bijvoorbeeld workshops tijdens de keuzeuren.


Doorgaande lijn in 5 kernwaarden

De Nederlandse daltonidentiteit is altijd gestoeld geweest op drie principes. Onderwijs en dus ook daltononderwijs is constant in ontwikkeling. De veranderingen op het gebied van ontwikkelingspsychologie en didactische en maatschappelijke inzichten hebben in 2012 geleid tot een kritische bezinning op de daltonuitgangspunten. Hieruit zijn vijf nieuwe kernwaarden ontwikkeld. Borging hebben wij als 6de kernwaarde toegevoegd om aan te kunnen geven hoe wij ons daltononderwijs borgen. 
 .   

  • Vrijheid en Verantwoordelijkheid
  • Zelfstandigheid
  • Samenwerking
  • Reflectie
  • Effectiviteit en doelmatigheid
  • Borging 

 

Kernwaarde 1: Vrijheid en Verantwoordelijkheid 

  • De leerling neemt verantwoordelijkheid voor de verwerking van zijn taak.
  • De leerling legt waar nodig verantwoording af aan zijn leraren, zijn medeleerlingen en zijn ouders over de verwerking van zijn taak.
  • De leerling is actief betrokken bij zijn eigen (leer)werk.
  • De leerling draagt zorg voor zijn leeromgeving.

Vrijheid is het eerste daltonprincipe. Vrijheid kan in relatie tot het onderwijs verwarrend klinken. Is het 'vrijheid-blijheid' op een Daltonschool? Zeker niet! Vrijheid in het daltononderwijs betekent echt wat anders. Leerlingen mogen bij ons niet zomaar doen wat ze willen. In het daltononderwijs krijgen leerlingen wel de vrijheid hun schoolwerk naar eigen inzicht te plannen. Leerlingen leren initiatief te nemen.

Door leerlingen vrijheid te geven wordt onderwijs iets van het kind zelf. Het kind wordt (mede-)eigenaar van zijn eigen leerproces. Vrijheid maakt van leerlingen ondernemende leerlingen. De vrijheid die een leerling op een daltonschool krijgt, is altijd een vrijheid in gebondenheid. Hij moet leren rekening te houden met anderen, verantwoordelijkheid te dragen over zijn keuzes en verantwoording af te leggen over zijn werk en zijn resultaten.

Leerlingen van De Wingerd mogen, met mate, kiezen wat ze willen leren, in welke volgorde ze hun werk willen doen, waar ze willen werken, soms ook met welk materiaal ze werken en vaak ook of ze alleen of samen werken.

Vrijheid in ons daltononderwijs is de gelegenheid krijgen om je taken zelf te organiseren. De opgegeven leerstof en de eisen die daaraan worden gesteld, de doelen, de tijdslimiet, de werkafspraken en de schoolregels vormen de grenzen waarbinnen de leerlingen hun vrijheid leren gebruiken.

Voorwaarden voor vrijheid is het geven en nemen van verantwoordelijkheid. Indien leerlingen zich verantwoordelijk voelen voor de leeromgeving en voor de uit te voeren taken, wordt de betrokkenheid en het gevoel van eigenwaarde vergroot. Naarmate de zelfstandigheid en verantwoordelijkheid toeneemt, wordt de vrijheid vergroot. Deze gaan nauw met elkaar samen.
 

Kernwaarde 2: Zelfstandigheid

  • De leerling neemt initiatief om zijn leerdoelen te bereiken.
  • De leerling kan omgaan met uitgestelde aandacht.
  • De leerling vraagt hulp van anderen en helpt anderen als zij hem/haar om hulp vragen.
  • De leerling plant zijn taken in op het takenblad/ takenbord.
  • De leerling bepaalt mede hoe (werkvorm, tempo, plaats, tijd) hij/zij werkt aan de gestelde doelen.
  • De leerling krijgt de gelegenheid het gemaakte werk zelfstandig na te kijken.


Zelfstandig leren en werken op De Wingerd is actief leren en werken. Een leerling kan doelgericht werken aan een taak of opdracht en is in staat om tijdens dit leerproces hulp te zoeken indien noodzakelijk. Deze manier van werken stimuleert het probleemoplossend denken van leerlingen. 

Kernwaarde 3: Samenwerking

  • De leerling benut de gegeven tijd en gelegenheid om te oefenen en zich te bekwamen in samenwerkingsvaardigheden.
  • De leerling werkt op respectvolle wijze samen met leraar en medeleerlingen.

Op de Wingerd is een leeromgeving gecreëerd waarin leerlingen en leerkrachten iets van en met elkaar leren. 

Als leerlingen met elkaar samenwerken, ontwikkelen ze sociale vaardigheden en leren ze reflecteren op de manier waarop ze leren.
    

Zo leren ze het beoordelen van een eigen inbreng en die van een medeleerlingen, het aangaan van de dialoog, het leren omgaan met teleurstellingen en het ervaren van een meeropbrengst uit de samenwerking.
 

Er worden daarom ook zeer regelmatig vormen van samenwerkend leren toegepast. 

Kernwaarde 4: Reflectie

  • De leerling stuurt zijn takenplanning bij door de voortgang te overzien.
  • De leerling beziet het behaalde eindresultaat kritisch en neemt leerpunten mee naar een volgende planning van zijn taak. Persoonlijke weekdoelen.
  • De leerling reflecteert op zijn eigen gedrag en dat van zijn medeleerlingen.
  • De leraar is reflectief en weet reflectiehulpmiddelen in te zetten.
  • De leraar reflecteert dagelijks met de leerlingen.

Nadenken over je eigen gedrag en je eigen werk is op De Wingerd belangrijk. Wij leren kinderen om bewust na te denken over hun eigen handelen. Pas als je weet waarom iets goed of niet goed is gegaan, kan je deze informatie gebruiken om je handelen aan te passen en zo tot groei te komen. In gesprekjes kan er dan bijvoorbeeld aandacht geschonken worden aan problemen waar een kind tegenaan loopt. Ook op aspecten van samenwerken wordt gereflecteerd.

Op schoolniveau vindt reflectie op de kwaliteit van ons daltononderwijs voortdurend plaats. Reflectie is een terugkerend item op vergaderingen en/of studiemiddagen. Daarin worden ervaringen gedeeld, houden we elkaar scherp en reflecteren we op onze eigen processen.
Het team van De Wingerd is zich bewust dat goede reflectie een reflectieve leerkracht vraagt. Iemand die weet welke vragen gesteld moeten worden om de ander te laten nadenken over het proces en het handelen aan te passen. 

 
vanaf groep 1 wordt twee keer per jaar een kindrapport door de kinderen zelf ingevuld. Kinderen kunnen hier kwijt hoe ze over zichzelf denken ten opzichte van hun persoonlijke- en leerontwikkeling.
 

Kernwaarde 5: Effectiviteit en doelmatigheid

  • De leerling behaalt leerdoelen die passen bij de persoonlijke ontwikkeling.
  • De leerling gaat op een efficiënte en verantwoorde wijze om met zijn leertijd.
  • De leerling is actief bezig met de taak en maakt efficiënt gebruik van zijn keuzemogelijkheden.
  • De leraar werkt doelgericht en zorgt dat de doelen bij de leerlingen bekend zijn.

Hier is het bij Helen Parkhurst eigenlijk allemaal om begonnen. Hoe kunnen de kinderen de doelen van de leerstof behalen op een efficiënte manier waarin tijd en ruimte is voor eigen inbreng en waardoor tijd en ruimte geschept wordt voor het individueel begeleiden van kinderen of groepjes kinderen? De gehele inrichting van ons onderwijs ondersteund deze effectiviteit.

Zo noemen we de manier van lesgeven, het gebruik maken van elkaars kwaliteit bij leerkrachten, een efficiënt ingericht rooster, de inrichting van de ruimtes, het overleg binnen verschillende afdelingen en werkgroepen, de sfeer, de leermiddelen, enz

Kernwaarde: Borging

  • De school werkt planmatig aan de daltonontwikkeling en beschrijft dit in een jaarplan (MARAP).
  • De daltonontwikkeling wordt aangestuurd door de daltoncoördinatoren in samenwerking met het managementteam.
  • De school draagt haar daltonidentiteit uit (schoolgids, website, jaarkalender, open dagen, etc.)
  • De school heeft daltonscholing in het scholingsplan voor nieuwe leerkrachten opgenomen.
  • De school benut de daltonmogelijkheden van het gebouw. Denk hierbij aan voldoende werkplekken.
  • De school enquêteert regelmatig de leraren, de ouders en de leerlingen over de daltonontwikkeling en de kwaliteit van het daltononderwijs.
  • De school is actief betrokken bij dalton-regioactiviteiten, waarbinnen zij vertegenwoordigd is door de daltoncoördinator(en) en/of directie.
  • De leerlingen worden betrokken bij de daltonontwikkeling van de school. Er is een leerlingenraad.
  • De ouders worden betrokken bij het ondersteunen van de dalton-ontwikkeling van de school.
  • De rode draad en doorgaande leerlijnen op de daltonkernwaarden liggen vast en worden regelmatig onder de loep gehouden tijdens teambesprekingen. Dit punt is nog in ontwikkeling. Zie hoofdstuk toekomstbeloftes.
  • Er is een actueel daltonboek dat dient als leidraad voor nieuwe en bestaande leerkrachten. De daltoncoördinatoren zorgen er jaarlijks voor dat dit daltonboek bijgesteld wordt indien nodig.
  • Het schoolbestuur ondersteunt de school in haar daltonontwikkeling.
  • Ons daltononderwijs is continu in ontwikkeling.

Pareltjes van De Wingerd

1 Goede zorg

Met twee intern-begeleiders, wordt de zorgverbreding op onze school goed aangestuurd en bewaakt. In gesprekken tussen IB-er en leerkracht worden de leerlingen regelmatig besproken. De IB-ers zorgen onder andere voor het aanvragen van arrangementen en zijn aanwezig bij groot overleg met andere instanties. Ook nemen zij een deel van de RT op zich.

Ook lopen er twee onderwijsassistenten rond op onze school. Op verschillende manieren ondersteunen zij de leerkrachten bij hun werk. Ook werken zij met individuele of groepen leerlingen aan achterstanden in de didactische of emotionele ontwikkeling.  

2 Wat we bieden aan meer-begaafden

2.1 Filosoferen

Op De Wingerd wordt in kleine groepjes filosofielessen gegeven.

2.2 Spaanse les

In de periode na de herfstvakantie tot de meivakantie wordt op De Wingerd Spaanse lesgegeven aan de meer-begaafden.

Momenteel zijn er drie niveaugroepen. 

2.3 Growth Mindset

Vanaf de herfstvakantie wordt er met een groepje  kinderen uit groep 4 gewerkt aan een methode voor een Growth Mindset. Dit is ingezet omdat we met enige regelmaat hebben ervaren dat meerbegaafde kinderen vastzitten in hun mindset, kiezen voor de veilige weg en daardoor kansen in hun ontwikkeling mislopen.

Na de herfstvakantie wordt met de groepen 1, 2 en 3 gewerkt met een flexgroep plusklas. In periodes van ongeveer 10 weken worden kinderen die uitdaging kunnen gebruiken 1 uur per week uit de klas gehaald.

In deze lessen wordt de kinderen o.a. geleerd om te gaan met growth mindset.

Ook filosoferen komt aan bod.

2.4 Leren programmeren

Sinds mei 2019 werkt een groep meerbegaafde kinderen aan leren programmeren. In drie groepen verkennen zij 3-robots en de manieren om die te programmeren. Ze schrijven hun eigen eenvoudige handleiding voor andere kinderen en gaan deze robots introduceren bij de anderen leerlingen.

3 Week van het Keuzeuur

Eén keer per jaar voor de groepen 5 en 6 en twee keer per jaar voor de groepen 7 en 8 is er een week waarin kinderen een keuzeuur kunnen volgen. De kinderen mogen tijdens zo’n uur een workshop naar hun keuze volgen. Voor het verzorgen van zo’n keuzeuur, maken wij vaak gebruik van bereidwillige ouders, opa’s en oma’s, familieleden of collega’s die iets over hun beroep of hobby willen vertellen. Zo zijn er de volgende keuzeuren voorbijgekomen: Autotechniek, koken en bakken, het orkest, timmeren, chemie, schoonheids-specialiste, fietstechniek, enz.

4  Muziekles

Op De Wingerd hebben wij een muziekdocent. Alle groepen krijgen les van deze “Meziekmeneer Ronald”.

Ze komen tijdens deze lessen in aanraking met verschillende muziekstijlen en instrumenten.

 De muziekles is voor ieder kind een moment van feest en ontspanning en een moment waarop de hersenen geprikkeld worden door multidisciplinaire vak!

5 Gymdocent

Op maandag en woensdag krijgen de groepen 3 t/m 8 les van een gediplomeerde gym-leerkracht. Meneer Rik zorgt ervoor dat de kinderen goed bezweet en met rode konen de les verlaten.

6 Creativiteitsbevordering

Twee keer per jaar crea-ochtenden/middagen

Kinderen kiezen op deze momenten aan welke creatieve opdracht ze willen werken. Ze werken klassendoorbrekend aan opdrachten die wat groter zijn dan tijdens een gemiddelde wekelijkse handvaardigheid les.

Weekopening

Iedere maandag openen we met de hele school de week gezamenlijk in onze sfeervolle aula. Iedere week presenteert een groep zich op het podium. Kinderen zijn dus van jongs af aan gewend zich te presenteren op verschillende manieren. 

Cultuurprogramma

De school neemt deel aan het programma voor culturele ontwikkeling “vitamineC - Een gezonde dosis cultuur.”

VitamineC is een kunstmenu voor alle leerlingen van de basisscholen in de gemeente Roosendaal. Het doel is om de leerlingen kennis te laten maken met de disciplines muziek, dans, theater, beeldend, literatuur, media en erfgoed. Het bundelen van activiteiten via een menustructuur, zorgt voor een goede basis voor cultuureducatie op school en sluit aan bij de kerndoelen van het leergebied Kunstzinnige Oriëntatie. Vanuit de vraag ‘Wat krijgt een leerling als basis voor cultuureducatie mee tijdens zijn/haar schoolcarrière?’ stellen we elk schooljaar een programma samen.

7 Leerlingenraad

Op De Wingerd hebben we sinds schooljaar 2018-2019 een leerlingenraad.

In een leerlingenraad zitten leerlingen die graag namens hun klas allerlei zaken willen bespreken.
Zo komen we te weten wat de kinderen van onze school belangrijk vinden.

Dit betekent dat de leden van de leerlingenraad de belangrijke rol hebben om erachter te komen wat er leeft op school en wat iedereen graag ziet gebeuren. Deze zaken gaan we bespreken in vergaderingen van de leerlingenraad.



Bekijk hier filmpjes met voorbeelden van samenwerkend leren bij de kleuters en bij kinderen van groep 3 .